|
 | |
 |
5189491 Visitadores dae su 20.10.2000 |
 | |
©2000-2010
Edizioni Condaghes
Web Design:
MAGICA Servizi Informatici
O, o, nf, cng, iscl  sa de batórdighi líteras de s'alfabbetu est unu sinnu chi rapresentat unu sonu vocale a candho abbertu (atzentu gràficu /`/: ò) a candho serradu (atzentu gràficu /´/: ó), ma impreada a sola est una cng. (a bortas repitida puru) chi serbit a ponner duas o prus peràulas e fràsias a bétia apare, o est fintzas peràula isclamativa pro acumpanzare unu numen cramèndhelu. In log. podet esser vocale de finitia de peràula a su sing. in númenes (as. coro, domo, moro), in carchi agt. (as. grogo), in bvrb. (ind. pres. 1^ sing.: benzo, fato, lasso, mandho, ponzo, tenzo) e lu est mescamente a su pl. de nm. e agt. (sighida de sa /s/) coment'e cambiamentu de sa vocale de finitia /u/ de su sing.: binu - binos, bonu - bonos, contu - contos, corbu - corbos, fogu - fogos, fossu - fossos, longu - longos, mortu - mortos, ortu - ortos, oru - oros, tontu - tontos). In su sistema fonéticu de sa limba sarda sa /o/ tónica est sonu abbertu addaghi prus addainanti de unu e de duos postos b'at un'àteru sonu abbertu (/à/, /ò/ etotu, /è/), fintzas candho custu est rapresentadu cun una lítera chi pro régula est de sonu serradu (/i/, /u/) si però in sa peràula chi l'at fata dipèndhere b'aiat unu sonu abbertu etotu (o b'at, comente bi est in log.) e duncas si nàrada: bónu - bònos e bònus, cóntu - còntos e còntus, córbu - còrbos e cròus, fógu - fògos e fògus, fóssu - fòssos e fòssus, lóngu - lòngos e lòngus, mórtu - mòrtos e mòrtus, órtu - òrtos e òrtus, óru - òros e òrus, tóntu - tòntos e tòntus, o fintzas amòri (amore), arròsciri (orròschere), bòliri (bòlere), bòxi (boche), còiri (còghere), fròri (frore), mònti (mònte), òi (oe), òtu (òto), pòngiu (ponzo), pònniri (pònnere), pònti (pònte), sòli (sole), tòrru (torro). Sa /o/ est sonu serradu candho prus addainanti de unu o de duos postos b'at una vocale serrada (/u/, /i/): bónu, cóntu, córbu, fógu, gói, lollói, lóngu, mórtu, nonnói, óbu, órtu, óru, tóntu, o fintzas arrósciu, bófiu, dófidu, innóchidu, nóghidu, óbiga, óbbrigu, nódidu, pódhighe, póveru (ma pòveros e pòberus). In chímica si ponet a símbulu de s'ossígenu (O), in zografia est incurtziadura de "ovest".  sinnuncas, sinono  funti totus o cojaus o bagadius ¸ o est babbu, o est s'àinu, o est zerda ’e paza, o est sa crésia de Santu Nigola, o est lèpere fuinne! ¸ o fais su doveri o mi nci stupas debressi! ¸ at a balli dus sodhus su costumu de Bonacata!… o chi nou su braxeri de sa spaciad'e mammai! ¸ fut abarrau òtu o dexi dis 2. o Frantzisca, ses pòvera ma bella! ¸ est una molentara chi pòltasa, o Fireli! ¸ morta ti ses, o tessidora bella! (A.Casula) ¸ o sa meri, ascúrtidi! ¸ o bà, benide! ¸ o mà, a mi lassades andhare a ziru? ¸ o cudh'ómine, casu a ndhe comporades? ¸ o genti tostorruda, poita no ascurtais?!  o, oppureoàdu, pps, agt: aoadu de oare; chi est a ôso, chi portat ous, nâu de is piscis, de is nius, de is pudhas; zenia de frigura che a s'ou oidu 1.oàju, nm chie bendhet ôso.oàre, vrb: aoare portai ous, nâu de nius, de pisci; su cantai de is pudhas candu depint fai s'ou o fruciri.obàlci, nm: obrache, obraci, orbace, orbaci, orbaxi, orbesci 1 robba russa, téssida de lana sarda berbeghina, prus che àteru tinta a niedhu impreada pro costúmenes arbaci, foresi bendiat sonàgias, pischedhas, pipias de tzúcuru, carapigna e obrache, totu a baratu!  prb: a lux'e candela s'orbaci parit tela ts.obbedèssiri, vrb ponner mente, fagher comente narat s'àteru (mescamente prus mannu o chi cumandhat de prus) obbidiri obbedire  to obey  gehorchen. obbiàrgiu, obbiàxu, nm chie tentat cadhos, ebbas agasone.obbidíri, vrb ponner mente obbedèssiri.obbietívu, agt chi connoschet su zustu, chi no dorchet sas cosas coment'e faghindhe partzialidade ma connoschet e narat su chi este.obbilài, vrb: obbilare, obilare ponner sos obbilos, sos craos, nâdu mescamente de su Cristos in sa rughe acioai, aciolai, apunciai, atacitai, ciaitare, inclavai, intzoare | ctr. iscraitare, isclavai a Gesús dh'ant'obbilau a sa cruxi ¸ sa cadena fudi obbilada a su muru 2. cun agus de frius m'obbilas su coru inchiodare, crocifìggere to nail, 2 to crucify nageln, kreuzigen.
Chirca torra |